Lịch sử hình thành

Năm 1996, trên cơ sở ngành Ngôn ngữ học của Khoa Ngữ văn, Trường Đại học Tổng hợp Hà Nội (1956 -1996), Khoa Ngôn ngữ học của Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội được thành lập. Khoa là đơn vị đầu tiên ở Việt Nam đào tạo Ngôn ngữ học với tư cách là ngành khoa học riêng. Chức năng, nhiệm vụ của Khoa Ngôn ngữ học là đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao về ngôn ngữ học, Việt ngữ học, tiếng Việt và văn hoá Việt Nam, ngôn ngữ các dân tộc ở Việt Nam và Đông Nam Á.           

Với truyền thống 60 năm Khoa Ngữ văn xưa, 20 năm Khoa Ngôn ngữ học ngày nay, Khoa Ngôn ngữ học đã khẳng định vị trí, tầm quan trọng của một trong những khoa khoa học cơ bản hàng đầu của Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn cũng như vai trò trong việc đào tạo các vấn đề về ngôn ngữ học và tiếng Việt trong hệ thống giáo dục đại học của Việt Nam.

Sứ mệnh

Khoa Ngôn ngữ học là một trong những khoa có truyền thống lâu đời nhất của Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, ĐHQGHN, có uy tín hàng đầu trong toàn quốc trong lĩnh vực nghiên cứu và đào tạo nguồn nhân lực ngành Ngôn ngữ học.

Khoa Ngôn ngữ học có sứ mệnh đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, thúc đẩy đam mê nghiên cứu về ngôn ngữ học, ngôn ngữ và văn hoá các dân tộc ở Việt nam, ngôn ngữ học ứng dụng (ngôn ngữ ký hiệu, ngôn ngữ học đường, ngôn ngữ học y học, ngôn ngữ học hình pháp, ngôn ngữ cử chỉ...), Việt ngữ học, ngôn ngữ học so sánh đối chiếu, Việt ngữ học cho người nước ngoài ..., góp phần đẩy mạnh giao lưu và quan hệ giữa Việt Nam và các nước trên thế giới.

Thành tựu tiêu biểu

Trong lịch sử hơn 60 năm qua, Khoa Ngôn ngữ học đã đào tạo khoảng 25.000 lượt sinh viên, học viên cao học và nghiên cứu sinh, thực tập sinh Việt Nam và quốc tế. Số lượng sinh viên, học viên quốc tế đến theo học tại Khoa Ngôn ngữ học luôn dẫn đầu tại Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, ĐHQGHN. Rất nhiều người trong số sinh viên, học viên, NCS Việt Nam sau khi tốt nghiệp đã trở thành lãnh đạo cấp cao của Đảng, Nhà nước, các đoàn thể xã hội của Việt Nam. Nhiều sinh viên, học viên cao học và nghiên cứu sinh quốc tế đã và đang giữ cương vị chủ chốt trong các cơ quan nhà nước, các cơ sở nghiên cứu, giáo dục của nước sở tại. Khoa cũng thường xuyên cử các giảng viên đi giảng dạy và nghiên cứu trao đổi tại các trường đại học và viện nghiên cứu thuộc hàng chục nước ở tất cả các châu lục trên thế giới.

Trong 5 năm tuyển sinh gần đây (2012-2017), điểm đầu vào của sinh viên ngành Ngôn ngữ học luôn thuộc nhóm cao nhất Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, ĐHQGHN. Sở dĩ có được thế mạnh đó là nhờ Khoa đã có một đội ngũ giảng viên là các GS, PGS, TS giàu kinh nghiệm, năng động và rất chuyên nghiệp trong đào tạo và nghiên cứu khoa học. Khoa xây dựng nhiều chương trình đào tạo cho cả ba hệ (cử nhân, thạc sỹ, tiến sĩ) đạt chuẩn khu vực và quốc tế. Tỷ lệ sinh viên ngành Ngôn ngữ học có việc làm phù hợp với chuyên môn đào tạo luôn đạt tỷ lệ trên 90%.

Do có những thành tích xuất sắc trong đào tạo và nghiên cứu khoa học, Khoa Ngôn ngữ học đã được nhà nước trao tặng Huân chương Lao động hạng Ba (2001) và Huân chương Lao động hạng Nhì (2006). Nhiều cán bộ của Khoa cũng đã được nhận các giải thưởng và danh hiệu cao quý: 01 Giải thưởng Hồ Chí Minh về Khoa học Công nghệ (GS.TS Nguyễn Tài Cẩn), 05 Giải thưởng Nhà nước về Khoa học Công nghệ (PGS. Phan Ngọc, PGS. Nguyễn Kim Thản, GS.TS Hoàng Thị Châu, GS.TS Nguyễn Thiện Giáp, GS.TS Đoàn Thiện Thuật).

Định hướng phát triển

  • Mở rộng các lĩnh vực nghiên cứu và giảng dạy Ngôn ngữ học theo định hướng tiếp cận chuyên ngành, liên ngành.
  • Củng cố và hiện đại hoá những lĩnh vực truyền thống.
  • Tăng cường các hoạt động có tính quốc tế hoá, từ liên kết hợp tác quốc tế đến công bố quốc tế.
  • Xây dựng một số chuyên ngành mới theo hướng một đơn vị vừa nghiên cứu vừa đào tạo.

Ban lãnh đạo khoa

 

Trưởng khoa

PGS.TS Nguyễn Văn Chính

nvchinh60@gmail.com

Phó Trưởng khoa

TS. Nguyễn Ngọc Bình

ngngbinh@gmail.com

Phó Trưởng khoa

PGS.TS Trịnh Cẩm Lan

tclan70@yahoo.com

 

Các bộ môn và trung tâm trực thuộc

  • Bộ môn Việt ngữ học.
  • Bộ môn Lý luận ngôn ngữ.
  • Bộ môn Ngôn ngữ và Văn hóa các dân tộc Việt Nam.
  • Bộ môn Ngôn ngữ học ứng dụng.
  • Bộ môn Ngôn ngữ học so sánh - đối chiếu.
  • Trung tâm Ứng dụng ngôn ngữ và Việt ngữ học

Đào tạo bậc đại học

  • Cử nhân Ngôn ngữ học cho người Việt Nam và người nước ngoài.
  • Đào tạo Tiếng Việt và Văn hóa Việt Nam cho người nước ngoài trong các chương trình liên kết quốc tế của Đại học Quốc gia Hà Nội và của Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn.

Đào tạo sau đại học

  • Thạc sĩ Ngôn ngữ học cho người Việt Nam và người nước ngoài.
  • Tiến sĩ chuyên ngành Ngôn ngữ Việt Nam.
  • Tiến sĩ chuyên ngành Ngôn ngữ học.
  • Tiến sĩ chuyên ngành Ngôn ngữ học so sánh đối chiếu.
  • Tiến sĩ chuyên ngành Ngôn ngữ và văn hoá các dân tộc thiểu số Việt Nam.

Đào tạo ngắn hạn

  • Đào tạo Tiếng Việt và Văn hóa Việt Nam cho các đối tượng sinh viên, học viên nước ngoài hệ 2+2 ; 3+1 …

Các hướng nghiên cứu chính

  • Nghiên cứu Việt Nam học theo hướng tiếp cận liên ngành và khu vực học.
  • Nội dung và phương pháp giảng dạy Việt Nam học và Tiếng Việt cho người Việt Nam và người nước ngoài.
  • Tiếng Việt trong sự biến đổi và phát triển.
  • Đổi mới phương pháp giảng dạy Việt Nam học và Tiếng Việt.

Các đề tài, dự án tiêu biểu

Các đề tài nghiên cứu nổi bật đã thực hiện:

  • Trần Trí Dõi, Nghiên cứu tình hình mù chữ và tái mù chữ vùng dân tộc thiểu số: trường hợp tỉnh Điện Biên, Đề tài KHCN cấp ĐHQG, mã số QG.12.09.
  • Đinh Văn Đức, Tiếng Việt trước thế kỷ XX: những vấn đề cơ bản, Đề tài KHCN cấp ĐHQG, mã số: QG.TĐ.09.14.
  • Nguyễn Hữu Đạt, Tiến trình phát triển và đổi mới ngôn ngữ thơ Việt Nam từ sau 1986 đến nay, Đề tài KHCN cấp ĐHQG, mã số QG.15.60.
  • Nguyễn Thiện Giáp, Các khái niệm và thuật ngữ ngôn ngữ học, Đề tài Quỹ KHCN Quốc gia (NAFOSTED), mã số VII2.1-2012.06.
  • Vũ Đức Nghiệu, Xây dựng bộ tiêu chí đánh giá trình độ tiếng Việt của học viên quốc tế, Đề tài KHCN cấp ĐHQG, mã số QG.TĐ.13.17.

Các đề tài nghiên cứu nổi bật đang thực hiện:

  • Nguyễn Văn Chính, Đinh Văn Đức, Đông phương học với Việt ngữ học qua bình diện Từ pháp học tiếng Việt, Đề tài KHCN cấp ĐHQG, mã số QG.16.37.

Khoa Ngôn ngữ học có truyền thống phát triển mạnh về hợp tác quốc tế. Khoa đã giữ vững và tiếp tục tham gia cộng tác với các đối tác truyền thống hàng chục năm, trong những năm qua, Khoa không ngừng mở rộng liên kết với nhiều trường đại học và trung tâm nghiên cứu trong khu vực và trên thế giới. Thành công trong hợp tác quốc tế mở ra nhiều cơ hội làm việc và học tập cho giảng viên và sinh viên của Khoa cũng như mở ra cơ hội tiếp cận các nguồn học bổng giúp giảng viên, sinh viên của khoa nhằm nâng cao trình độ chuyên môn, năng lực ngoại ngữ.

Nhiều Hội nghị khoa học quốc tế do Khoa Ngôn ngữ học phối hợp với các trường đại học nước ngoài tổ chức gây được tiếng vang trong giới học thuật, như: Hội nghị khoa học quốc tế Ngôn ngữ học Liên Á (Pan-Asiatic Linguistics) (2005); Hội nghị khoa học quốc tế “Nghiên cứu, giảng dạy ngôn ngữ và văn hóa Việt Nam - Trung Quốc” (2007, 2009, 2011); Hội nghị khoa học quốc tế “Giảng dạy và nghiên cứu ngôn ngữ học ở Việt Nam: Những vấn đề lí luận và thực tiễn” (2011, 2013, 2016).

Song song với công tác đào tạo và nghiên cứu khoa học, Khoa Ngôn ngữ học cũng tăng cường mở rộng sự hợp tác quốc tế. Khoa đã và đang có quan hệ hợp tác khoa học và liên kết đào tạo có hiệu quả với nhiều trường đại học, học viện và nhiều trung tâm nghiên cứu của các nước trên thế giới như: Đại học Paris 7 (Pháp), Đại học California - Los Angeles, Đại học Cornell (Mỹ), Đại học Toronto, Đại học Ottawa (Canada),  Đại học Quốc gia Australia (Australia), Đại học Osaka (Nhật Bản), Đại học Ngoại ngữ Hankuk, Đại học Quốc gia Seoul (Hàn Quốc), Đại học Quảng Tây, Đại học Dân tộc Quảng Tây, Học viện Li Giang, Học viện Hồ Tương Tư, Đại học Dân tộc Vân Nam, Đại Học Vân Nam, Đại học Tài chính- Kinh tế Vân Nam, Học viện Điền Trì, Đại học Ngoại ngữ Ngoại thương Quảng Đông, Đại học Ngoại ngữ Thượng Hải (Trung Quốc), Đại học Cao Hùng (Đài Loan), Đại học Ubon Ratchathani, Đại học Chukalongkorn, Đại học Mahasarakham (Thái Lan),  v.v…

Giảng viên cơ  hữu

TT

Họ tên

Chức danh/Bộ môn

Email

1

TS. Nguyễn Ngọc Bình

Giảng viên

ngngbinh@gmail.com

2

PGS.TS Nguyễn Hồng Cổn

Giảng viên, Bộ môn Lý luận ngôn ngữ

nghcon@gmail.com

3

PGS.TS. Nguyễn Văn Chính

Giảng viên

nvchinh60@gmail.com

4

TS. Đinh Kiều Châu

Giảng viên, Bộ môn Ngôn ngữ học ứng dụng

dinhkieuchau@gmail.com

5

GS.TS Trần Trí Dõi

Giảng viên, Bộ môn Ngôn ngữ và Văn hóa các dân tộc Việt Nam

doihanh@yahoo.com

6

TS. Đỗ Hồng Dương

Giảng viên, Bộ môn Việt ngữ học

hongduong1910@yahoo.com

7

TS. Lê Đông

Giảng viên, Bộ môn Việt ngữ học

 

8

PGS.TS Nguyễn Hữu Đạt

Giảng viên, Bộ môn Việt ngữ học

datnh53@yahoo.com

9

TS. Võ Thị Minh Hà

Giảng viên, Bộ môn Việt ngữ học

haminhvo@yahoo.com

10

TS. Trần Thị Hồng Hạnh

Giảng viên, Bộ môn Ngôn ngữ và Văn hoá các dân tộc thiểu số Việt Nam

thh198@yahoo.com

11

TS. Phạm Thuý Hồng

Giảng viên, Bộ môn Ngôn ngữ học đối chiếu

thuyhongling@vnu.edu.vn

12

TS. Lê Thị Thu Hoài

Giảng viên, Bộ môn Lý luận ngôn ngữ

lethy46@yahoo.com

13

PGS.TS Đào Thanh Lan

Giảng viên, Bộ môn Việt ngữ học

dao.thanhlan@yahoo.com.vn

14

PGS.TS Trịnh Cẩm Lan

Giảng viên

tclan70@yahoo.com

15

GS.TS Vũ Đức Nghiệu

Giảng viên, Bộ môn Ngôn ngữ học đối chiếu

nghieuvd@vnu.edu.vn

16

ThS. Hà Thị Tuệ Thành

Giảng viên, Bộ môn Việt ngữ học

 

17

PGS.TS Hoàng Anh Thi

Giảng viên, Bộ môn Ngôn ngữ học đối chiếu

giadinhthi@yahoo.com

18

PGS.TS Nguyễn Thị Phương Thùy

Giảng viên, Bộ môn Ngôn ngữ học ứng dụng

thuy81np@yahoo.com

19

ThS. Hứa Ngọc Tân (NCS)

Giảng viên, Bộ môn Ngôn ngữ và Văn hoá các dân tộc thiểu số Việt Nam

huangoctannv@yahoo.com

20

ThS. Trương Nhật Vinh

Giảng viên, Bộ môn Ngôn ngữ và Văn hoá các dân tộc thiểu số Việt Nam

Truongnhatvinh29@gmail.com

21

ThS. Phạm Hữu Viện (NCS)

Giảng viên, Bộ môn Việt ngữ học

philippepham@yahoo.com

 

Giảng viên kiêm nhiệm

TT

Họ tên

Email

1

GS.TS Đinh Văn Đức

dinhvanduc2002@yahoo.com

2

GS.TS Nguyễn Thiện Giáp

 

3

PGS.TS Vũ Thị Thanh Hương

huongttv@yahoo.com

4

PGS.TS Phạm Văn Tình

favatin@gmail.com

5

GS.TS Nguyễn Văn Hiệp

nvhseoul@gmail.com

6

TS. Phạm Hiển

phamhieniol@gmail.com

Các hoạt động chuyên môn tiêu biểu

  • Nghiên cứu khoa học là một hoạt động chuyên môn quan trọng hàng năm đối với sinh viên của khoa. Trong 5 lần tổ chức HNKHSV gần đây (2012-2017), Khoa đã có tổng cộng 222 báo cáo khoa học sinh viên. Trong đó có nhiều báo có chất lượng đã được đầu tư tham gia xét chọn và đạt được kết quả cao ở các cấp cao hơn: 02 giải Nhì cấp Bộ, 05 giải Nhất, 09 giải Nhì, 11 giải Ba cấp trường. Hội nghị nghiên cứu khoa học sinh viên hàng năm của khoa thường thu hút được đông đảo các khóa lớp sinh viên tham gia.
  • Tổ chức Cuộc thi “English Contest” nhằm tìm kiếm những sinh viên có khả năng tiếng Anh chuyên ngành Ngôn ngữ học tốt.
  • Tổ chức các chuyến thực tập, thực tế cho sinh viên tại các đơn vị trong nước và ngoài nước với nhiều nội dung và hình thức phong phú, đạt kết quả tốt và gây được tiếng vang lớn.

Các hoạt động ngoại khoá tiêu biểu

  • Các chuyến học tập dã ngoại kết hợp tham quan thực tế cho sinh viên Việt Nam và nước ngoài theo chương trình đào tạo hàng năm. Từ năm học 2015-2016, 2016-2017, sinh viên Việt Nam (K58, K59) đi thực tập thực tế tại Quế Lâm, Trung Quốc; sinh viên nước ngoài đi thực tập thực tế tại Huế - Đà Nẵng - Hội An, Hạ Long - Cát Bà.
  • Cuộc thi “Miss &Mr. Ngôn ngữ học” được Khoa tổ chức hàng năm vào tháng 11, vừa là chúc mừng Ngày Nhà giáo Việt Nam 20/11 vừa là dịp giao lưu văn hóa - văn nghệ - sắc đẹp với sự tham gia của sinh viên toàn Khoa và sinh viên nước ngoài đang theo học tại khoa. Cho tới nay đây vẫn là cuộc thi tạo được dấu ấn riêng trong chuỗi các hoạt động tiêu biểu của khoa trong và ngoài trường.
  • Chương trình văn nghệ Chào mừng ngày Nhà giáo Việt Nam của khoa được tổ chức hàng năm đã thu hút và gây được tiếng vang lớn với nhiều chương trình văn nghệ đa dạng, phong phú. Chương trình là dịp để các thệ hệ giáo viên, sinh viên của khoa gặp gỡ, giao lưu, tri ân các thế hệ giáo viên đã và đang giảng dạy tại khoa. Đồng thời, chương trình cũng là dịp các bạn sinh viên Việt Nam và nước ngoài đang học tập tại khoa được “khoe hương, tỏa sáng” tài năng văn hóa, văn nghệ, vũ đạo.

Phòng 301 - 307, 405, 406, 407 nhà A, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn - ĐHQGHN

Số 336 Nguyễn Trãi, Thanh Xuân, Hà Nội

Điện thoại: (024) 38588603

Email: ngonnguhoc@ussh.edu.vn

Website: www.ngonnguhoc.org