TTĐA: Nghiên cứu khoảng cách số của người dùng tin trong hệ thống thư viện công cộng

THÔNG TIN VỀ ĐỀ ÁN THẠC SĨ

1. Họ và tên học viên:  NGUYỄN LƯƠNG NINH

2. Giới tính: Nam
3. Ngày sinh: 04/08/1981
4. Nơi sinh: Thanh Hóa
5. Quyết định công nhận học viên cao học số: 1584/QĐ-XHNV, ngày 22/06/2022 của Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội.
6. Các thay đổi trong quá trình đào tạo: Kéo dài thời gian học tập từ 29/12/2024 – 28/6/2025.
7. Tên đề tài luận văn: “Nghiên cứu khoảng cách số của người dùng tin trong hệ thống thư viện công cộng” 
8. Chuyên ngành: Khoa học Thông tin Thư viện định hướng ứng dụng. Mã số: 8320201.01 (UD)
9. Cán bộ hướng dẫn khoa học: PGS. TS. Đỗ Văn Hùng, Khoa Thông tin – Thư viện – Trường Đại học Khoa học và Nhân văn – Đại học Quốc gia Hà Nội.
10. Tóm tắt các kết quả của luận văn:
Luận văn chia làm 3 phần:
Chương 1:

Luận văn xây dựng nền tảng lý luận và khung lý thuyết bằng cách làm rõ khái niệm khoảng cách số và giới thiệu hai hệ khung lý thuyết tiếp cận hiện tượng một cách khoa học, hệ thống. Khung lý thuyết thứ nhất dựa trên Chỉ số Hòa nhập Số của Úc (ADII) gồm ba yếu tố: Truy cập, Khả năng chi trả, và Năng lực số. Việc vận dụng mô hình này giúp chuẩn hóa phân tích khoảng cách số tại thư viện công cộng Việt Nam, đồng thời tạo điều kiện so sánh quốc tế. Khung lý thuyết thứ hai dựa trên Khảo sát Hòa nhập Số do Hiệp hội Thư viện Hoa Kỳ, mở rộng phân tích theo hướng làm rõ vai trò chủ động của thư viện công cộng trong việc góp phần thu hẹp khoảng cách số thông qua bốn trụ cột chức năng chính: (1) bảo đảm hạ tầng công nghệ phục vụ truy cập thông tin; (2) cung cấp và phát triển nội dung, dịch vụ số đa dạng, dễ tiếp cận; (3) tổ chức đào tạo và bồi dưỡng kỹ năng số cho cộng đồng; và (4) triển khai các chương trình hỗ trợ cộng đồng nhằm thúc đẩy sự tham gia công dân và hội nhập xã hội.

Chương 2: 

Thông qua khảo sát 329 người dùng tin và 16 quản lý tại sáu thư viện công cộng cấp tỉnh/thành phố, nghiên cứu phân tích thực trạng khoảng cách số và vai trò của thư viện trong thu hẹp khoảng cách này. Kết quả cho thấy thư viện cung cấp internet ổn định và dịch vụ số miễn phí, nhưng còn hạn chế về không gian công nghệ, tốc độ kết nối và chênh lệch năng lực số, nhất là tại nhóm thư viện hạn chế (25%) và người dùng thụ động (24%). Những phát hiện này khẳng định vai trò tiềm năng của thư viện như trung tâm phát triển kỹ năng số, song cần cải thiện về hạ tầng và đào tạo. Chương tiếp theo sẽ đề xuất các giải pháp và khung đo lường sơ bộ nhằm hỗ trợ thu hẹp khoảng cách số trong hệ thống thư viện công cộng.

Chương 3:  

Dựa trên phân tích khảo sát thực tiễn, nghiên cứu đề xuất năm giải pháp chiến lược nhằm thu hẹp khoảng cách số tại các thư viện công cộng và củng cố vai trò của thư viện như trung tâm chuyển đổi số. Các giải pháp bao gồm: (1) nâng cấp hạ tầng công nghệ (tăng máy tính, cải thiện internet, mở rộng không gian); (2) đào tạo kỹ năng số linh hoạt; (3) truyền thông hướng đến nhóm yếu thế; (4) phát triển mô hình tài chính bền vững qua hợp tác công – tư; (5) nâng cao năng lực nhân viên và tài nguyên tự học.

Đồng thời, khung đo lường khoảng cách số sử dụng chỉ số DDI với 12 tiêu chí định lượng xây dựng từ phân tích thành phần chính (PCA), hướng đến lộ trình khảo sát hàng năm từ 2026. Khung này giúp đánh giá hiệu quả các giải pháp và phân bổ nguồn lực. Toàn bộ đề xuất góp phần giảm khoảng cách số, đặc biệt cho nhóm yếu thế, và khẳng định thư viện như cầu nối chuyển đổi số trong tiến trình phát triển quốc gia.

 11. Khả năng ứng dụng trong  thực tiễn:
Đề tài luận văn có khả năng ứng dụng cao trong thực tiễn. Nghiên cứu không chỉ cung cấp cơ sở khoa học để giải quyết bất bình đẳng số mà còn đóng góp thực tiễn vào các chính sách chuyển đổi số quốc gia.
12. Những hướng nghiên cứu tiếp theo:
13. Các công trình đã công bố có liên quan đến luận văn:
- Bài đăng Tạp chí 1: Nguyễn Lương Ninh (2024) , “Giảm thiểu khoảng cách số của người dùng thư viện: góc nhìn từ Thư viện Quốc gia Việt Nam”, Tạp Chí Tâm Lý Giáo Dục.

- Bài đăng Tạp chí 2: Nguyễn Lương Ninh (2024), “Nghiên cứu về năng lực và kiến thức số của các nhóm cư dân tại hà nội và  một số tỉnh thời hậu Covid-19”, Tạp Chí Thiết Bị Giáo Dục.

INFORMATION  ON PROJECT

1. Full name: NGUYEN LUONG NINH                   
2.  Sex: Male
3. Date of birth: August 4th, 1981                 
4. Place of birth: Thanh Hoa
5. Admission decision number: 1584/QĐ-XHNV     Dated 22/06/2022
6. Changes in academic process:  Extending the study period from December 29, 2024, to June 28, 2025.
7. Official thesis title: “Research on digital divide of library users in the public library system”
8. Major: Information-Library Science.  Code: 8320201.01 (UD)
9. Supervisor: Associate Professor, PhD. Do Van Hung, VNU- University of Social Sciences and Humanities
10. Summary of the findings of the thesis:
The thesis is divided in 03 chapters:
Chapter 1: The thesis establishes its theoretical foundation and analytical framework by clarifying the concept of the digital divide and introducing two theoretical models for a systematic and scientific approach to the phenomenon. The first framework is based on the Australian Digital Inclusion Index (ADII), which comprises three core dimensions: Access, Affordability, and Digital Ability. Applying this model helps standardize the analysis of the digital divide in Vietnamese public libraries and facilitates international comparisons.

The second framework based on the Digital Inclusion Survey conducted by the American Library Association, expands the analysis by highlighting the proactive role of public libraries in narrowing the digital divide through four key functional pillars: (1) ensuring technological infrastructure to support information access; (2) providing and developing diverse, accessible digital content and services; (3) organizing digital skills training and capacity-building for the community; and (4) implementing community support programs to foster civic participation and social inclusion.
Chapter 2: Based on a survey of 329 users and 16 administrators across six provincial-level public libraries, this study analyzes the current state of the digital divide and the role of Vietnamese public libraries in addressing it. Findings indicate that libraries provide stable internet access and free digital services, yet face limitations in technological space, connection speed, and uneven digital competencies—particularly among under-resourced libraries (25%) and passive users (24%). These results highlight the library’s potential as a hub for digital skill development, while also pointing to the need for infrastructure upgrades and targeted training. The following chapter will propose solutions and a preliminary framework for measuring the digital divide to support efforts in narrowing it within the public library system.

Chapter 3: Based on empirical survey analysis, the study proposes five strategic solutions to bridge the digital divide in Vietnamese public libraries and reinforce their role as digital transformation hubs. These include: (1) upgrading technological infrastructure (increasing computer availability, improving internet speed, and expanding tech spaces); (2) flexible digital skills training; (3) targeted outreach to vulnerable groups through workshops, Zalo videos, and user-friendly materials; (4) sustainable financial models via partnerships with providers like Viettel and FPT; and (5) staff training and development of self-learning resources.

Concurrently, a Digital Divide Index (DDI)-based measurement framework is introduced, comprising 12 quantitative criteria derived through Principal Component Analysis (PCA). With annual surveys starting in 2026, this framework enables realistic DDI reduction, facilitating solution assessment and budget allocation. Collectively, the proposed measures and DDI framework address infrastructure gaps, user competencies, and accessibility for marginalized groups, reaffirming the library's role as a digital bridge in the nation's path toward transformation.

11. Practical applicability, if any:
The thesis has high practical applicability. The research not only provides a scientific basis for addressing digital inequality but also offers practical contributions to national digital transformation policies.
12. Further research directions, if any:                  
13. Thesis-related publications:                  
- Journal Article 1: Nguyen Lương Ninh (2024), “Reducing the Digital Divide among Library Users: Insights from the National Library of Vietnam”, Journal of Educational Psychology.

- Journal Article 2: Nguyen Lương Ninh  (2024), “A Study on Digital Competency and Literacy among Resident Groups in Hanoi and Selected Provinces in the Post-Covid-19 Era”, Journal of Educational Equipment.