Khẳng định danh tiếng Trường ĐH KHXH&NV, tạo đột phá phát triển trong giai đoạn mới

Từ nền tảng truyền thống đến yêu cầu định vị VNU-USSH ở tầm cao mới

Phát biểu khai mạc Hội nghị, GS.TS Hoàng Anh Tuấn - Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn nhấn mạnh, sau hơn bốn năm triển khai mạnh mẽ nhiều chủ trương đổi mới, Nhà trường đã có những chuyển biến rõ nét về định vị, tuyển sinh, tổ chức bộ máy, nghiên cứu khoa học và mức độ hiện diện trong cộng đồng giáo dục đại học.

Theo Hiệu trưởng, điều quan trọng trong giai đoạn hiện nay không chỉ là duy trì những kết quả đã đạt được mà phải tiếp tục xác lập rõ bản sắc, vị thế của nhà trường trong một hệ thống giáo dục đại học đang thay đổi rất nhanh. VNU-USSH không thể bằng lòng với một vị thế trung bình mà cần khai thác sức mạnh từ truyền thống, năng lực học thuật và đội ngũ để tạo dựng một phân khúc phát triển cao hơn, gia tăng danh tiếng trong nước và quốc tế.

Tinh thần này cũng được thể hiện rõ trong tham luận về vị thế và định hướng phát triển Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn do PGS.TS Bùi Thành Nam – Phó Hiệu trưởng thường trực trình bày. Trong bức tranh khoa học xã hội và nhân văn ở Việt Nam và Đông Nam Á, VNU-USSH có những lợi thế nổi bật với bề dày truyền thống 80 năm, uy tín quốc gia và vị thế trong Đại học Quốc gia Hà Nội cao, hệ thống đào tạo đa cấp độ, mạng lưới hợp tác quốc tế rộng và một số lĩnh vực đã có thứ hạng quốc tế. Tuy nhiên, nhà trường vẫn còn khoảng cách về số lượng công bố chất lượng cao, quy mô nhóm nghiên cứu mạnh chưa đủ lớn, nguồn lực tài chính, hạ tầng dữ liệu số và AI, cũng như khả năng đưa tri thức Việt Nam ra thế giới. 

Từ phân tích đó, tham luận đề xuất 06 nhóm giải pháp gồm: nâng cao chất lượng nghiên cứu; đổi mới cơ chế tài chính và đãi ngộ; thúc đẩy chuyển đổi số và AI; tăng cường nghiên cứu gắn với chính sách; hội nhập quốc tế trên nền tảng bản sắc; tăng chất lượng tuyển sinh sau ĐH, kỹ năng số & liên ngành. VNU-USSH đang giữ vị thế dẫn đầu trong nước nhưng cần một bước bứt phá để khẳng định vị thế trong khu vực. 

Đây cũng là cơ sở để Nhà trường đặt ra yêu cầu chuyển từ tư duy “duy trì vị thế” sang chủ động kiến tạo vị thế mới, lấy chất lượng học thuật, khả năng giải quyết những vấn đề lớn của đất nước và mức độ đóng góp cho cộng đồng làm những thước đo quan trọng của danh tiếng đại học.

Hiệu trưởng Hoàng Anh Tuấn trình bày Báo cáo sơ kết 6 tháng đầu năm 2026 của Trường ĐH KHXH&NV

Phó Hiệu trưởng Bùi Thành Nam trình bày tham luận tại hội nghị

Đổi mới đào tạo để thích ứng với một thị trường lao động đang thay đổi nhanh chóng

Đào tạo là một trụ cột khác được đặt trong yêu cầu đổi mới căn bản của nhà trường. Trong tham luận về các vấn đề trọng tâm của công tác đào tạo trong giai đoạn mới, Phó Hiệu trưởng Đặng Hồng Sơn nhấn mạnh triết lý phát triển trong thời kỳ mới, trong đó sứ mệnh chiến lược của Trường ĐH KHXH&NV là đào tạo tinh hoa về các lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn; nghiên cứu khoa học xuất sắc gắn liền với các vấn đề xã hội và con người, nhằm tư vấn chính sách đỉnh cao; vun bồi văn hiến dân tộc, phát huy giá trị văn hoá truyền thống, lan tỏa tinh hoa Việt Nam và thúc đẩy hội nhập quốc tế. Định hướng phát triển trọng tâm là khoa học cơ bản, ứng dụng và liên ngành về các lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn song song tồn tại làm trụ cột phát triển mọi mặt hoạt động của nhà trường. Trong đó, trọng tâm vào các vấn đề nghiên cứu, quản lý, bảo tồn và phát huy bản sắc văn hiến dân tộc, phát triển kinh tế văn hóa, định hình tư tưởng chính trị và quản trị quốc gia.

PGS.TS Đặng Hồng Sơn đưa ra 08 nhiệm vụ trọng tâm, gồm: Quốc tế hóa đào tạo; xây dựng CTĐT mới; xây dựng khung năng lực trong các lĩnh vực (tư tưởng, lý luận, văn hiến dân tộc và văn minh hội nhập của sinh viên Việt Nam, trí tuệ nhân tạo, năng lực số); điều chỉnh tổ chức đào tạo; kết nối tổ chức, doanh nghiệp, địa phương; đổi mới công tác người học; nâng tầm chất lượng đào tạo Chuyên KHXH&NV.

 Từ góc nhìn thị trường lao động, tham luận của PGS.TS Đỗ Văn Hùng – Trưởng khoa Quản trị thông tin tiếp tục làm rõ sức ép đổi mới chương trình đào tạo trong kỷ nguyên AI. Khi công nghệ có thể nhanh chóng làm thay đổi nội dung của nhiều vị trí việc làm, giá trị của giáo dục đại học cần dịch chuyển mạnh hơn từ việc truyền thụ kiến thức sang hình thành năng lực học tập, năng lực thích ứng, tư duy phản biện, sáng tạo, đạo đức, giao tiếp và khả năng giải quyết vấn đề. Điều này đặc biệt đặt ra cơ hội cho khoa học xã hội và nhân văn, bởi càng phát triển AI, những năng lực mang tính “con người” càng trở nên quan trọng.

Đổi mới đào tạo vì thế phải bắt đầu từ nhu cầu thực tế của xã hội và thị trường lao động để thiết kế chuẩn đầu ra, trải nghiệm học tập, học phần và phương pháp giảng dạy; đồng thời coi dữ liệu và AI là những năng lực tích hợp chứ không chỉ là một kỹ năng bổ trợ.

Phó Hiệu trưởng Đặng Hồng Sơn trình bày tham luận

PGS.TS Đỗ Văn Hùng – Trưởng khoa Quản trị thông tin

Nghiên cứu khoa học phải trở thành động lực tạo danh tiếng và chuyển giao tri thức

Một trong những nội dung được Hội nghị dành nhiều thời gian thảo luận là khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển giao tri thức.

Báo cáo của PGS.TS Đặng Thị Thu Hương – Phó Hiệu trưởng cho thấy trong 6 tháng đầu năm 2026, hoạt động khoa học của Nhà trường tiếp tục có những kết quả đáng chú ý. Nhà trường có 73 công bố quốc tế ISI/Scopus, trong đó tỷ lệ bài Q1, Q2 đạt 67%; đã phê duyệt, ký hợp đồng biên soạn 116 công trình thuộc Tùng thư, 73 công trình đã được thẩm định và 16 cuốn đã xuất bản. Đồng thời, 62 giáo trình đang được triển khai; 9 báo cáo tư vấn chính sách đã được gửi đến các đơn vị tiếp nhận; nguồn thu khoa học công nghệ chiếm khoảng 10% tổng nguồn thu của Trường. 

Những con số này cho thấy năng lực nghiên cứu và chuyển giao tri thức của VNU-USSH tiếp tục được mở rộng, song khoảng cách với mục tiêu đặt ra vẫn còn lớn. Báo cáo chỉ ra yêu cầu đẩy nhanh công bố quốc tế, đặc biệt là các bài chất lượng cao; thúc đẩy tiến độ xuất bản Tùng thư và giáo trình; đẩy nhanh ký kết hợp đồng tư vấn và chuyển giao với địa phương, doanh nghiệp để nâng tỷ trọng thu KHCN. Bên cạnh đó cần xây dựng danh mục đề xuất gửi doanh nghiệp và quỹ quốc tế, gắn với 10 nhiệm vụ hợp tác 3 nhà đang có, để mở nguồn thu nghiên cứu và phát triển R&D ngoài ngân sách.

Ở một hướng tiếp cận khác, tham luận của TS. Nguyễn Hữu Mạnh - Phó trưởng khoa Lịch sử và Văn hóa về mở rộng hợp tác địa phương đặt vấn đề chuyển mạnh hơn năng lực học thuật thành những sản phẩm phục vụ thực tiễn. Từ kinh nghiệm của Khoa Lịch sử và Văn hóa trong triển khai các dự án địa chí, nghiên cứu di sản, khảo cổ học và tư vấn cho nhiều tỉnh, thành phố, tham luận cho rằng một cơ sở khoa học mạnh có năng lực chưa đủ mà cần phải đóng gói đúng thứ thị trường cần, chuẩn bị rất lâu nhưng khi cơ hội đến phải triển khai cực nhanh". Cần chuyển từ mô hình hợp tác của cá nhân các nhà khoa học sang cơ chế mang tính hệ thống của Nhà trường, kết nối dữ liệu, tạo nguồn lực hỗ trợ giai đoạn chuẩn bị dự án và xây dựng cơ chế ghi nhận, quy đổi kết quả nghiên cứu ứng dụng. Mục tiêu sau cùng là tạo nên chuỗi giá trị: nghiên cứu đỉnh cao – đào tạo thực tế – chuyển giao tri thức – nguồn lực phát triển, từng bước khẳng định vai trò của VNU-USSH như một trung tâm học thuật, tư vấn chính sách và think tank có uy tín trong các lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn. 

Phó Hiệu trưởng Đặng Thị Thu Hương trình bày tham luận

TS. Nguyễn Hữu Mạnh - Phó trưởng khoa Lịch sử và Văn hóa

Năm mũi nhọn tăng tốc hoàn thành các mục tiêu năm 2026

Hội nghị đã nhận được nhiều ý kiến thảo luận của các đại biểu, trong đó nhấn mạnh các vấn đề trọng tâm về đổi mới hoạt động tổ chức đào tạo, tái cấu trúc chương trình đào tạo, xây dựng và quản lý bài giảng điện tử, hợp tác quốc tế trong đào tạo với các trường đại học lớn tại Trung Quốc, chính sách phù hợp để thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao, đầu tư nguồn lực phù hợp cho các dự án, đề tài khoa học…

Kết luận Hội nghị, Hiệu trưởng Hoàng Anh Tuấn nhấn mạnh 6 tháng cuối năm là giai đoạn cần tăng tốc, tập trung nguồn lực vào những nhiệm vụ có khả năng tạo chuyển biến trực tiếp đối với chất lượng, danh tiếng và năng lực phát triển của VNU-USSH.

Trọng tâm được xác định trên 06 nhóm nhiệm vụ mũi nhọn, đó là triển khai Đề án nâng cao năng lực giảng dạy bằng tiếng Anh, xây dựng CTĐT định hướng quốc tế, xúc tiến liên kết với ĐH Deakin (Úc); Ban hành chính sách hỗ trợ công bố quốc tế, gia tăng đề tài NAFOSTED/ĐHQGHN; phát triển nhóm nghiên cứu mạnh. Tuyển dụng cán bộ trình độ TS, thu hút GS, PGS nước ngoài, xét chuẩn chức danh GS, PGS, số hóa tài liệu lưu trữ. Hoàn thành báo cáo giữa chu kỳ, vận hành phần mềm quét trùng lặp, chuẩn bị tự đánh giá và khảo sát Quý III–IV. Đẩy mạnh các giải pháp tăng thu học phí và thu dịch vụ trong 6 tháng cuối năm. Đẩy nhanh thi công Nhà D, B7bis hoàn thành trước 31/12/2026; bổ sung ngân sách nâng cấp hạ tầng CNTT.

Phát biểu tại hội nghị, GS.TS Phùng Hữu Phú – Chủ tịch Hội đồng Khoa học và Đào tạo, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn cho rằng những kết quả 6 tháng đầu năm cho thấy nhà trường không chỉ “trụ vững” mà đã bước đầu tạo được nền tảng cho một giai đoạn phát triển mới. Giáo sư khái quát bốn yếu tố quan trọng làm nên kết quả trên, đó là: quyết tâm đổi mới toàn diện; tinh thần tự chủ, tự cường; cách làm có trọng tâm, trọng điểm và quyết liệt; cùng sự đoàn kết, đồng thuận trong toàn trường. Nhắc lại tinh thần đã được thống nhất từ lễ kỷ niệm 80 năm truyền thống và 30 năm thành lập trường, GS.TS Phùng Hữu Phú nhấn mạnh, năm 2026 cần được coi là điểm khởi đầu của một chặng phát triển mới, trong đó VNU-USSH tiếp tục đổi mới mạnh mẽ, chủ động thích ứng với bối cảnh chuyển đổi và phát huy sức mạnh cộng đồng để tạo nên những bước tiến đột phá.

Những nhiệm vụ của 6 tháng cuối năm vì vậy không chỉ nhằm hoàn thành các KPI của năm 2026. Xa hơn, đó là những bước đi cụ thể để hiện thực hóa một định hướng lớn hơn: phát huy sức mạnh của truyền thống Đại học Văn Khoa, khẳng định danh tiếng VNU-USSH bằng chất lượng thực chất và tạo đột phá để khoa học xã hội và nhân văn đóng góp ngày càng trực tiếp, mạnh mẽ cho sự phát triển của đất nước.

PGS.TS Lâm Bá Nam – Nguyên Phó hiệu trưởng, Chủ tịch Hội Cựu giáo chức Trường ĐH KHXH&NV phát biểu tại hội nghị

Một số hình ảnh tại Hội nghị Sơ kết 6 tháng đầu năm và phương hướng 6 tháng cuối năm 2026: