演讲题目：《来自殖民地国家的收养运动》

伊夫·德内谢尔教授首先回顾了关于“儿童”概念的几种观点和定义。研究员菲利普·阿里埃斯认为，儿童是缩小版的成人，拥有与成人相同的智力和个性。而哲学家多米尼克·布尔则将儿童视为社会发展的推动者。因此，“儿童”的概念既是一种文化和社会建构，也是一种规范和理想。儿童被视为人类生命发展周期的一部分。

在全球范围内，儿童权利已成为人权的一部分，并被写入国际文件，其中最著名的是1989年《联合国儿童权利公约》。因此，儿童研究是一个跨学科领域，涉及历史学、社会学、哲学、心理学和人类学等众多科学学科。对儿童的深入研究始于20世纪70年代的美国，随后扩展到其他国家。

Tiếp đó, GS. Yves Dénéchère trình bày về hiện tượng trẻ em lai Việt-Pháp. Trong lịch sử Việt-Pháp của thế kỷ 20, có nhiều trẻ em lai ra đời như kết quả của những mối quan hệ giữa các sĩ quan, binh lính viễn chinh Pháp với phụ nữ Việt Nam. Theo con số ước tính, từ năm 1947-79 có khoảng 5000 trẻ em lai Việt-Pháp ra đời, trong đó giai đoạn 1946-1954 là đợt cao điểm. Các trẻ em lai được chính phủ Pháp nhìn nhận không chỉ như những đứa trẻ bình thường, mà còn là một nguồn bổ sung vào nhân khẩu của nước Pháp. Do vậy, chính phủ Pháp đã chỉ thị cho Hiệp hội Thiện nguyện về trẻ em tại Đông Dương đưa những trẻ em này về mẫu quốc, giúp họ thoát khỏi cuộc sống khó khăn khi Việt Nam bị chia cắt làm hai miền.

GS. Yves Dénéchère (giữa) trình bày bài thuyết trình

Những trẻ em lai được đưa về Pháp theo con đường biển hoặc hàng không. Sau khi tới Pháp, họ được Hiệp hội Thiện nguyện giúp tìm kiếm việc làm, kết hôn với người Pháp và được hỗ trợ phục hồi tâm lý. Tuy nhiên, sau năm 1954, việc đưa trẻ em lai từ Việt Nam sang Pháp chuyển dần từ mục đích cứu tế sang đồng hóa dân số. Sau thời gian hòa nhập vào xã hội và tiếp nhận nền giáo dục Pháp, các trẻ em lai mất dần sợi dây liên hệ với nơi chôn rau cắt rốn cũng như với những người mẹ Việt Nam. Một số người trở thành đối tượng của nạn phân biệt chủng tộc với người lai.

Trải qua thời gian, những người con lai vẫn cố tìm cách kết nối lại với người thân của mình ở Việt Nam. Họ cũng bắt đầu đặt dấu hỏi về ý nghĩa của việc di cư sang Pháp, về những thuận lợi và khó khăn của một người con Việt sinh sống nơi đất khách. Sau năm 1975, nhiều người con lai đã tập hợp lại trong một nhà chung là Hội người Việt Nam tại Pháp. Đây là nơi giúp họ chia sẻ số phận chung với nhau, đồng thời cùng nhau vận động người Việt Nam ở Pháp đóng góp cho quê hương gốc gác.

Theo GS. Yves Dénéchère, hiện tượng con lai Việt-Pháp trong thế kỷ 20 cần được nhìn nhận không chỉ như một hiện tượng di cư thuần túy. Đằng sau nó là những hàm ý sâu xa về chính trị, xã hội, văn hóa, chủng tộc, quan hệ quốc tế giữa Việt Nam và Pháp. Do đó, để nghiên cứu một cách triệt để những hiện tượng như vậy, nhà nghiên cứu cần có một góc nhìn liên ngành. Theo đó, như đã nói, trẻ em được coi như một phần của sự lớn lên và trưởng thành của con người, một tác nhân của sự phát triển xã hội.

Sau phần thuyết trình, GS. Yves Dénéchère đã tiếp nhận các câu hỏi từ phía cử tọa về một số vấn đề như nguồn kinh phí và sự hỗ trợ của nhà nước Pháp dành cho Hiệp hội Thiện nguyện về trẻ em tại Đông Dương; sự phân biệt đối xử với các trẻ em lai so với trẻ em bản xứ; lý lịch của các trẻ em lai; tiêu chí tiếp nhận con lai của Hiệp hội Thiện nguyện về trẻ em tại Đông Dương; mức độ kết nối giữa trẻ em lai Việt-Pháp với cha mẹ mình ở Việt Nam.