甚至有人认为，12 năm nô lệ它更接近一部纪录片。去年，好莱坞表彰了……阿尔戈号，这部电影的内容也与真实事件非常接近：营救六名在伊朗被绑架的美国人质的行动。荣获2014年奥斯卡奖。12 năm nô lệ 这是该趋势的延续。
这部134分钟的电影忠实地改编自同名自传，讲述了所罗门·诺瑟普（切瓦特·埃加福特饰）悲惨而令人心碎的一生。诺瑟普是一位自由的非裔美国木匠，擅长小提琴，与妻子和两个孩子生活在纽约。一天，他被人欺骗、绑架，并被卖给了路易斯安那州南部的种植园主。由于一个错误，诺瑟普一夜之间从自由人沦为奴隶。他被辗转卖给不同的主人，却无力自卫。当时的残酷法律允许白人奴隶主像对待牲畜一样对待黑人奴隶，对他们进行残酷殴打，并随时准备以任何“琐碎”的理由杀害他们。在遭受了12年的折磨后，诺瑟普幸运地遇到了一位善良的加拿大白人男子巴斯（布拉德·皮特饰），巴斯的善举最终使他重获自由。然而，他那些同胞，那些当时的“黑畜”，仍然生活在奴役之中……
奴隶制、种族歧视以及针对有色人种，特别是黑人的歧视性政策，在近两个世纪的时间里（从17世纪到19世纪下半叶）一直是美国社会的一道难以愈合的伤口。这个国家在1776年的《独立宣言》中宣称：“我们认为这些真理是不言而喻的：人人生而平等，造物主赋予他们不可剥夺的权利，其中包括生命权、自由权和追求幸福的权利。”然而，直到1865年美国内战结束，这道伤口才最终在美国得以愈合。这一奇迹的实现离不开诸多贡献，但所有非裔美国人都无法忘记美国第16任总统亚伯拉罕·林肯的伟大贡献。在他短暂的任期内，从正式就职（1861年3月4日）到遇刺身亡（1865年4月14日），林肯始终坚持推行人道主义和进步政策。对他而言，像美国这样曾被誉为天堂的国家竟然存在奴隶贸易，这本身就是一段必须被抹去的痛苦和耻辱。非裔美国导演史蒂夫·麦奎因执导的这部电影之所以在2014年奥斯卡金像奖上获奖，主要原因就在于此。
演员切瓦特·埃加福特和露皮塔·尼永奥在电影中的一个场景（来源：互联网）
好莱坞关于奴隶制的电影并非仅限于史蒂夫·麦奎因的作品。近年来，我们也看到了诸如……之类的电影。帮助由导演泰特·泰勒执导Django Unchained由昆汀·塔伦蒂诺执导亚伯拉罕·林肯由导演史蒂文·斯皮尔伯格执导，以及其他几部电影。然而，直到12 năm nô lệ史蒂夫·麦奎因是一位黑人导演，他拍摄的电影讲述的是他自己种族的故事，这让观众得以了解现代社会中黑人所面临的痛苦困境和不平等现实。在一次关于他如何拍摄这部电影的采访中，史蒂夫·麦奎因说道：“我读了这本书，我完全被震惊了……亲眼目睹奴隶制激发了我把这本书改编成电影的热情。”12 năm nô lệ这部电影的成功从一开始就源于剧本。编剧约翰·里德利是这部电影的编剧，在影片首映式期间，他在创新艺人经纪公司与导演史蒂夫·麦奎因第一次见面后，就立刻被这个题材深深吸引。饥饿2008年，他的作品问世。这部电影的真实性从原著的形式本身就显而易见。在文学中，自传被认为是讲述真相的作品。这本书篇幅不长（越南妇女出版社2014年6月出版的越南语译本只有315页），而且每个细节都无比真实。如何才能将如此残酷的真实故事改编成一部虚构电影，同时又不让观众产生观看纪录片的感觉？这对这位年轻且相对不知名的英国电影人来说是一个巨大的挑战。然而，或许是因为他和原著中的主人公诺瑟普一样，都是有色人种，史蒂夫·麦奎因的优势显而易见。在制片人布拉德·皮特——一位拥有自由主义观点的著名白人演员——的鼓励和支持下，史蒂夫·麦奎因最终选择了一种写实而朴实的电影风格。这种方式使他能够充分把握原著的故事，并最终引起了观众的强烈共鸣。
才华横溢的摄影师肖恩·博比特在营造真实感人、触动人心的画面方面也发挥了至关重要的作用。影片采用35毫米胶片拍摄，画面比例为2.35:1，为观众呈现了19世纪中期路易斯安那州南部广袤种植园的壮丽景色。这与一个半世纪前“人畜”们可怜、阴郁、悲伤的特写镜头形成了鲜明的对比。演员阵容大多并非超级巨星，但他们精湛的演技，尤其是他们极其写实的表演，为影片的成功做出了巨大贡献。切瓦特·埃加福特饰演的主人公诺瑟普，几乎在每一场戏中（除了与妻子和两个孩子一起生活的时候）都保持着茫然的表情和空洞的眼神，将这个角色演绎得淋漓尽致。如果不是卢皮塔·尼永奥（肯尼亚裔）的配角表演如此出色，他完全配得上凭借该片获得奥斯卡奖。
埃普斯（迈克尔·法斯宾德饰）和诺瑟普（切瓦特·埃加福特饰）（图片来源：网络）
让我们来分析一下影片中三位主要演员——诺瑟普、帕西和埃普斯——的表演，看看他们是如何展现演技的。诺瑟普从头到尾都完美地诠释了角色，浑然天成。从他落入两个贩卖者的圈套，被许诺在马戏团当音乐家的高薪工作后，这个自由人就再也没有被当成人看待。当时美国的法律荒谬而残酷，简直令人难以置信地不公。一个原本自由的人，一夜之间沦为奴隶。他甚至不被允许承认自己的自由。他遭受的毒打让他噤若寒蝉。影片中，我们偶尔会看到这位勇敢的人反抗压迫（比如他反抗工头乔恩·蒂贝茨的那场戏），但这样的场景寥寥无几。在影片近134分钟的剩余时间里，我们看到的只有这个可怜的人遭受的种种不公和不义。他背上布满横竖交错的伤痕；他被吊在树上，幸好脚趾着地才没有窒息而死；他的奴隶同伴们虽然深感同情，却像幽灵般旁观，无人敢冒险营救。这让我们明白了白人奴隶主的残酷统治。观众心中充满愤慨。帕特西这个角色也同样如此。她不仅是一个为主人辛勤劳作的奴隶，还被变成了一个性工具，满足好色残暴的主人埃普斯的淫欲。影片中，帕特西随时可能遭到埃普斯嫉妒的妻子殴打，她被剥光衣服，绑在树上，被皮鞭无情地抽打，以至于她原本纤细黝黑的背部在鞭笞下面目全非，如同犁过的一片红泥。帕特西一度无法忍受身心的双重折磨，恳求诺瑟普杀了她以减轻痛苦。主人埃普斯（迈克尔·法斯宾德饰演）的角色令人毛骨悚然。仅仅是看到他出场，仔细观察他的面容，目睹他对待家中奴隶的方式，尤其是他亲自鞭打帕特西——这个他只要一有色欲就会性侵的女仆——的那一幕，就足以让观众不寒而栗。很少有人会相信这种事情真的发生过……
《为奴十二年》的全体演职人员荣获2014年奥斯卡最佳影片奖。
12 năm nô lệ có thể được xem là một mẫu hình của kiểu cấu trúc 3 hồi Hollywood cổ điển, khác xa với các bộ phim “bom tấn” những năm gần đây. Không kĩ xảo, không đầu tư quá tốn kém (chỉ khoảng 20 triệu USD), bộ phim vẫn “thu” được bội tiền của người xem, chỉ bằng cách kể lại một câu chuyện thật dung dị (chỉ trong 5 tháng đầu sau khi công chiếu, phim đã thu về khoảng 160 triệu USD). Theo tiết lộ của đoàn làm phim, để đảm bảo cho tính chân thực của câu chuyện, về trang phục, họa sĩ thiết kế đã hợp tác với Hãng thiết kế Western Costume tạo ra gần 1000 mẫu trang phục cho diễn viên. Họa sĩ thiết kế bối cảnh đã phải mất rất nhiều công sức sưu tầm nhiều mẫu đất tại ba đồn điền miền Nam, bang Louisiana, nơi các nhân vật trong phim xuất hiện, để lựa chọn một mẫu thích hợp nhất phù hợp với trang phục. Về ngôn ngữ thoại, để khôi phục lại cách nói năng của tầng lớp chủ nô và nô lệ cách đó hàng thế kỉ rưỡi, các nhà làm phim đã phải lăn lộn rất nhiều, gặp nhiều người, ghi âm nhiều mẫu thoại, để chọn một cách thoại sao cho phù hợp nhất. Diễn viên Lupita Nyong’o, người gốc Kenia, được trao giải Oscar cho vai diễn viên phụ xuất sắc nhất, từng học diễn xuất tại trường Yale, cũng góp phần quan trọng vào thành công cho bộ phim. Đây có lẽ là bài học cho nền điện ảnh Việt Nam - một nền điện ảnh còn nghèo nàn và thiếu nhiều trang thiết bị hiện đại. Vậy nên, điện ảnh nước ta hoàn toàn có thể chọn lối làm phim chân thực và dung dị để có được tác phẩm lay động trái tim người xem. Tất nhiên, để có được điều đó, còn cần đến chính tài năng của những người trong cuộc một “cơ chế thoáng” để người nghệ sĩ được tự do sáng tạo.
作者：Trần Hinh
最新消息
旧新闻
